İzmir’in geçmişine ışık tutan 300 bini aşkın belge, Ahmet Piriştina Kent Arşivi ve Müzesi’nin (APİKAM) yenilenen dijital arşiv sistemiyle daha kolay erişilebilir hale geldi. İzmir Büyükşehir Belediyesi ile İzmir Kalkınma Ajansı (İZKA) iş birliğinde geliştirilen yeni yazılım; gazete, dergi, fotoğraf, harita ve farklı tarihî dokümanları tek bir dijital platformda buluşturuyor. Sistem, yalnızca İzmir’de yaşayanlara değil, dünyanın farklı yerlerindeki araştırmacılara ve kent tarihine ilgi duyanlara da açık.
300 bini aşkın belge tek platformda
Belediyenin 11 Kasım 2026 tarihli duyurusuna göre APİKAM’ın dijital koleksiyonunda 300 bini aşkın belge bulunuyor. Yeni yazılım, arşivdeki materyallerin daha hızlı taranmasını, belgelerin daha net görüntülenmesini ve arama sonuçlarının daha kullanışlı biçimde değerlendirilmesini amaçlıyor. Kelime bazlı arama ve haritalama özellikleri, özellikle belirli bir semt, yapı, kişi, dönem veya tarihî olay hakkında araştırma yapan kullanıcılar için kolaylık sağlayabilir.
Gazete, fotoğraf, harita ve tarihî dokümanlar
Arşiv; kentin toplumsal, ekonomik, kültürel ve mekânsal geçmişini izlemeye yarayan farklı türde kaynakları bir araya getiriyor. Eski gazete ve dergiler gündelik hayatın ve dönemsel tartışmaların izini sürmeye yardımcı olurken, fotoğraflar ve haritalar İzmir’in değişen kent dokusunu incelemek için görsel malzeme sunuyor. Bu kaynaklar akademik araştırmaların yanı sıra öğrenciler, gazeteciler, yerel tarih meraklıları ve kent belleği çalışmaları yürütenler için de kullanılabilir.
APİKAM 2004’te kuruldu
İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin açıklamasında APİKAM’ın 2004 yılında kurulduğu ve Türkiye’nin ilk kent arşivi ve müzesi olduğu bilgisi yer aldı. Dijital sistemin İZKA iş birliğiyle yenilenmesi, arşiv materyallerinin fiziksel mekânın dışına taşınması ve daha geniş bir kullanıcı kitlesine ulaştırılması açısından önem taşıyor. Bununla birlikte dijital erişim, belgelerin telif, kişisel veri ve kullanım koşullarını ortadan kaldırmıyor; kullanıcıların her materyalin kendi erişim ve yeniden kullanım şartlarını dikkate alması gerekiyor.
Arşive nasıl ulaşılır?
Yenilenen sisteme APİKAM’ın resmî internet sitesi üzerinden ulaşılabiliyor. Kullanıcıların aradıkları konuya ilişkin anahtar kelimeleri girerek koleksiyonda tarama yapması mümkün. Arşivin kapsamı ve yeni özellikleriyle ilgili ayrıntılar için İzmir Büyükşehir Belediyesi’nin duyurusu da incelenebilir.
Kaynaklar: İzmir Büyükşehir Belediyesi, 11 Kasım 2026; DHA, 11 Kasım 2026.